Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun kapsamındaki şikayet ve ihbarların işleme konulabilmesi için;

Şikayet ve ihbarlar bizzat veya dilekçe ile başvurularak Bakanlığımıza/Başkanlığımıza yapılması; şayet elektronik ortam üzerinden şikayet ve ihbarda bulunulacak ise bunun da Başbakanlık İletişim Merkezi (BİMER)
 üzerinden yapılması gerekmektedir.

Merak ettiğiniz diğer konular için:



Somut Olmayan Kültürel Miras Taşıyıcılarının Tespit ve Kayıt İşlemlerine İlişkin Yönerge

Bakanlık Makamının 24/04/2014 tarih ve 80021 sayılı Onayı ile yürürlüğe girmiştir.                      

 

SOMUT OLMAYAN KÜLTÜREL MİRAS TAŞIYICILARININ TESPİT VE KAYIT İŞLEMLERİNE İLİŞKİN YÖNERGE

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

      MADDE 1- (1) Bu Yönerge’nin amacı, somut olmayan kültürel miras taşıyıcılarının tespiti, değerlendirilmesi, belirli ölçütlere sahip olanların Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezi’ne kayıt edilmesi, üretimlerinin teşvik edilmesi ile geleneksel kültürünyaşatılmasına ilişkin usul ve esasları düzenlemektir. 

Kapsam

      MADDE 2- (1) Bu Yönerge, Kültür ve Turizm Bakanlığı Araştırma ve Eğitim Genel Müdürlüğü Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezi’ne kayıt olmak için başvuran somut olmayan kültürel miras taşıyıcılarının tespiti, değerlendirilmesi ve kayıt işlemlerine ilişkin usul ve esasları kapsar.

Dayanak

      MADDE 3- (1) Bu Yönerge, 10/4/2009 tarih ve 27196 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Kültür ve Turizm Bakanlığı Araştırma ve Eğitim Genel Müdürlüğü Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezi Hizmetleri Yönetmeliği”nin 14’üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

     MADDE 4- (1) Bu Yönerge’de geçen,

a)      Bakan: Kültür ve Turizm Bakanını,

b)      Bakanlık: Kültür ve Turizm Bakanlığını,

c)      Başkan: Kurul Başkanını,

ç)  Başvuru Formları: Somut olmayan kültürel miras taşıyıcısı olarak Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezi’ne kayıt için müracaat edenlerin bilgilerinin yer aldığı matbu belgeleri,

d)     Genel Müdür: Araştırma ve Eğitim Genel Müdürünü,

e)      Genel Müdürlük: Araştırma ve Eğitim Genel Müdürlüğünü,

f)       Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezi: Halk kültürü ile ilgili belgelerin ve somut olmayan kültürel miras taşıyıcılarına ilişkin güncel kayıtların sistematik bir düzen içinde korunduğu ve hizmete sunulduğu alanı,

g)      Kurul: Somut olmayan kültürel miras taşıyıcılarının tespit ve değerlendirmesini gerçekleştirmek üzere oluşturulan kurulu,

ğ) Somut olmayan kültürel miras (SOKÜM): Toplulukların, grupların ve kimi durumlarda bireylerin, kültürel miraslarının bir parçası olarak tanımladıkları uygulamalar, temsiller, anlatımlar, bilgiler, beceriler ve bunlara ilişkin araçlar, gereçler ve kültürel mekânları,

h)      Somut olmayan kültürel miras taşıyıcısı: Somut olmayan kültürel mirasın belirli unsurlarının icra edilmesi ile yeniden yaratılması için gerekli bilgi ve becerileri haiz olan ve bunların aktarımını sağlayan kişileri

               ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

SOKÜM Alanları ve Dalları

SOKÜM alanları ve dalları

      MADDE 5- (1) “Toplulukların, grupların ve kimi durumlarda bireylerin kültürel miraslarının bir parçası olarak tanımladıkları uygulamalar, temsiller, anlatımlar, bilgiler, beceriler ve bunlara ilişkin araçlar, gereçler ve kültürel mekânlar” anlamına gelen “SOKÜM” özellikle;

a)      Somut olmayan kültürel mirasın aktarılmasında taşıyıcı işlevi gören dille birlikte sözlü gelenekler ve anlatımlar,

b)      Gösteri sanatları,

c)      Toplumsal uygulamalar, ritüeller ve şölenler,

ç)    Doğa ve evrenle ilgili bilgi ve uygulamalar,

d)     El sanatları geleneği

                            alanlarını kapsar.

(2) Bu kapsamda;

a)      Âşık-Ozan, Halk Şairi/ Kalem Şairi ve Zâkir,

b)      Mahalli Sanatçılar ve Geleneksel Çalgı Yapımcılığı,

c)      Geleneksel El Sanatı ve Türk Süsleme Sanatları Sanatkârları,

ç)    Geleneksel Tiyatro Sanatı ve Sanatçıları

                             dallarında değerlendirme yapılır.

(3) Değerlendirme alanları ile sınırlı olmak kaydıyla, gerekli görülen hallerde Genel Müdürlükçe belirlenecek diğer dallarda da değerlendirmeler yapılabilir. Diğer dallarda oluşturulacak kurullar kendi değerlendirme kriterlerini belirler.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Kurulların Oluşumu ve Çalışma Şekli, Kurulların Görevi

Kurulların oluşumu ve çalışma şekli

      MADDE 6- (1) Kurul, bu Yönerge’nin 5 inci maddesinde belirtilen alanlar ve dallarda somut olmayan kültürel miras taşıyıcılarının tespiti ve Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezine kaydedilmeleri için oluşturulur.

(2) Kurullar, ilgili daire başkanının başkanlığında; bir şube müdürü, bir folklor araştırmacısı ile alanlarında yeterliliği kabul görmüş akademisyen ya da uzman olmak üzere yedi üyeden oluşur.

(3) Kurulun alanlarında yeterliliği kabul görmüş akademisyen ve uzman üyeleri, her yılın en geç Şubat ayında Genel Müdürlük Makamının onayı ile nihai olarak belirlenir.

(4)Kurullar, üye tamsayısının salt çoğunluğu ile toplanır ve katılanların salt çoğunluğuyla karar alır. Ancak karar yeter sayısı üçten az olamaz. Oyların eşitliği halinde, Kurul Başkanının kullandığı oy yönünde çoğunluk sağlanmış olur. Oy verme kabul ya da ret şeklinde olur.  

(5) Kurullarının raportörlüğü, ilgili şube müdürlüğü tarafından yürütülür. Değerlendirme sonucunda, Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezi’ne kaydı uygun görülen somut olmayan kültürel miras taşıyıcılarına ilişkin tüm iş ve işlemler ilgili şube müdürlüklerince yürütülür.

 Kurulların görevi

      MADDE 7-  (1) Kurullar, değerlendirme ve tespit yapmak için yılda en az bir defatoplanır. Başvuruların yoğunluğu göz önünde bulundurularak, gerekli görüldüğü hallerde Başkan’ın çağrısı üzerine de toplanabilir.

(2) Kurullar bu Yönerge’nin 9 uncu maddesinde belirtilen ölçütlere göre değerlendirme ve tespit yapar.

(3) Folklor Araştırmacılarının, alan araştırmalarında ve çeşitli kültürel etkinliklerde tespit ettikleri somut olmayan kültürel miras taşıyıcılarına ilişkin bilgi ve belgeler Kurula sunulur. İlgilinin değerlendirilmesi, Kurula katılmaksızın bilgi ve belgeleri üzerinden yapılır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Değerlendirme Ölçütleri

Değerlendirme ölçütleri

      MADDE 8- (1)Somut olmayan kültürel miras taşıyıcıları aşağıdaki genel ve özel ölçütler doğrultusunda Kurul tarafından değerlendirmeye tabi tutulurlar:

a) Genel ölçütler:

1)      Alanında geleneksel bilgiye sahip olmak,

2)      Bilgisini geleneksel aktarım yoluyla öğrenmiş olmak,

3)      Gelenek aktarıcısı niteliğini taşıyor olmak,

4)      Kendisi ile aynı sanatı icra edenler arasında tanınıyor olmak.

b) Özel ölçütler:

I) Âşıklar-Ozanlar,  Halk-Kalem Şairleri ve Zakirler için:

1)   Kendi yöresinin kültürüne hâkim olmak, temsil ettikleri alandaki ustaları bilmek ve tanımak; ilgili sanatın tür, makam, şekil ve içerik bilgilerine hâkim olmak, Âşık, Ozan ve Halk/Kalem şairleri için mahlas sahibi olmak,

2)               İcra ettiği sanatı, bir ustadan geleneksel yöntemlerle öğrenmiş olmak,

3)               Sanatını ilgili kişilere öğretebilme yeteneğine sahip olmak,

4)   Yaşadığı yerde veya kendi yöresinde, kendisiyle aynı sanatı icra edenler arasında tanınıyor olmak,

5)   Geleneğin gelecek kuşaklara aktarımını sağlamak ve kendi icra dalında örnek alınabilecek ürünler ortaya koymak. 

II) Geleneksel El Sanatları ve Türk Süsleme Sanatları Sanatkârları için:

1)   İcra ettiği sanatın, öne çıkan türlerini bilmek, sanatın önde gelen ustalarını tanımak, sanatıyla ilgili geleneksel ve tarihi bilgiye sahip olmak,

2)               İcra ettiği sanatta belli bir olgunluğa erişmiş olmak,

3)               İcra ettiği sanatı bir ustadan geleneksel yöntemlerle öğrenmiş olmak

4)               Sanatını ilgili kişilere öğretebilme yeterliliğine sahip olmak,

5)               Kendisiyle aynı sanatı icra edenler arasında tanınıyor olmak,

6)   Geleneksel El Sanatları ve Türk Süsleme Sanatlarının geleneğinden kopmadan, bu sanata ilişkin yeni teknikleri de uygulayabiliyor olmak.

III) Geleneksel Tiyatro Sanatı ve Sanatçıları için:

1)      En az beş Karagöz oyununu geleneksel yöntemlerle oynatabilmek,

2)      Geleneksel oyunlardaki tiplemeleri usulüne uygun olarak seslendirebiliyor olmak,

3)      İcra ettiği sanatın, öne çıkan türlerini bilmek, sanatın önde gelen ustalarını tanımak, sanatıyla ilgili geleneksel ve tarihi bilgiye sahip olmak,

4)      İcra ettiği sanatı bir ustadan geleneksel yöntemlerle öğrenmiş olmak,

5)      Sanatını ilgili kişilere öğretebilme yeterliliğine sahip olmak,

6)      Kendisiyle aynı sanatı icra edenler arasında tanınıyor olmak,

7)      Geleneğinden kopmadan, bu sanata ilişkin yeni teknikleri de uygulayabiliyor olmak.

IV) Mahalli Sanatçılar ve Geleneksel Çalgı Yapımcılığı İçin;

1)      Yörenin geleneksel halk müziği bilgilerine sahip olmak,

2)      Yöre halk müziğinin makam/ayak, usul/tavır gibi yerel icra biçimlerine hâkim olmak,

3)      Kendisini yetiştirmiş olan ustasından, yöredeki kaynak kişi niteliği taşıyan kişilerden, mahalli sanatçılardan ve/veya yöre halkından öğrenilen ve kazanılan bilgi birikimine sahip olmak,

4)      Gelenek yoluyla öğrenmiş olduğu bilgileri (geleneksel çalma-söyleme biçimleri, geleneksel halk müziği bilgileri vb) bünyesinde barındırma, taşıyabilme ve genç kuşaklara aktarabilme, öğretebilme özelliği taşıyor olmak,

5)      Nişan, Düğün, Kına Gecesi, Muhabbetler, Meşk ve Oturak Âlemleri vb. yöre halkı tarafından, Geleneksel halk müziğindeki icra ve tavırlarıyla, duyulmuş ve tanınmış olmak.

6)      Kendi yöresine ait geleneksel Türk Halk Müziği ve Türk Halk Oyunları repertuarına ait bilgi dağarcığını genişleterek, bunları imkânı dâhilinde kitle iletişim araçlar yoluyla tanıtarak yöresine ve yöre kültürüne katkıda bulunmak.

7)      Çalgı yapımcıları için; ürettiği sazların geleneksel, profesyonel veya akademik birimler tarafından tercih ediliyor ve kabul görüyor olmak.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Başvuru, Değerlendirme,  Değerlendirme Sonuçlarının Duyurulması, Sanatçı Tanıtma Kartı ve Kayıt İşlemleri

Başvuru

      MADDE 9- (1) Değerlendirmeye katılabilmek için bu Yönergenin ekinde yer alan Başvuru Formu  (Ek 1), Bilgi Formu ( Ek 2) ve İzin Beyanı (Ek-3) tam ve eksiksiz doldurulmalıdır.  Başvuru sahiplerinin bunlara ek olarak:

a)       1 adet Nüfus cüzdanı fotokopisini,

b)       2 adet arka yüzüne isim ve soy isim yazılmış vesikalık fotoğrafını,

c)       1 adet CD veya DVD formatında olmak üzere sanatını icra ederken çekilmiş on beş dakikalık video kaydını,

ç)  Mahalli Sanatçılar ve Âşık-Ozan, Halk/Kalem Şairi ve Zakir Kuruluna müracaat edenler hariç olmak üzere; diğer kurullara müracaat edenler eserlerinin 10 adet dijital fotoğrafını,

  d)   Türk Süsleme Sanatları Sanatkârları (Ebru, Hat, Tezhip, Minyatür, Katı ve Cilt Sanatı) için; ilgili alanlarda alınmış icazet belgesi, bu belge yoksa alanında yetkin ustaların en az birinden alınmış referans mektubunu,

      e)  Âşık-Ozan ve Halk/Kalem Şairi için; geleneksel halk şiiri türlerinden kendisine ait ve altında      imzası olan 10 adet şiiri,

f)       Geleneksel Tiyatro Sanatı ve Sanatkârları için; ilgili Sivil Toplum Kuruluşlarından alınmış referans mektubunu

               başvuru belgelerine eklemeleri gerekir.

(2) Türk Süsleme Sanatları alanında başvurular hariç olmak üzere, her sanat dalı için ayrı ayrı başvuru yapılır.

(3) Somut Olmayan Kültürel Miras Alanları dışındaki müracaatlar ile bilgi ve belgelerinde eksiklik bulunanların başvuruları kabul edilmez. Bilgi ve belgeleri iade edilir.

(4) Kurulun toplanacağı tarih, yer ve saati içeren hususlar, ilgililere yazılı olarak bildirilir. Postadaki gecikmelerden Bakanlık sorumlu değildir.

Değerlendirme

      MADDE 10- (1) Değerlendirme, Genel Müdürlükçe tespit edilecek tarih, yer ve saatte, Kurul tarafından uygulamalı ve/veya mülakat şeklinde yapılır. Kurula:

a)      Geleneksel El Sanatları alanından başvuru yapanlar icra ettiği sanatla ilgili, geleneksel formlarda ve geleneksel tekniklerle yapılmış, orijinal ve tamamlanmış en az 5 eserini Kurula göstermekle,

b)      Türk Süsleme Sanatları alanından başvuru yapan Ebru sanatçıları geleneksel formlarda ve geleneksel tekniklerle yapılmış orijinal ve tamamlanmış en az 8 farklı türde eserini kurula göstermekle,

c)      Türk Süsleme Sanatları alanından başvuru yapan Hat sanatçıları geleneksel formlarda ve geleneksel tekniklerle yapılmış orijinal ve tamamlanmış en az 3 farklı türde eserini Kurula göstermekle,

ç)   Mahalli sanatçılar enstrümanlarını yanlarında getirmekle,

d)     Geleneksel Tiyatro Sanatı ve sanatçıları kukla ve karagöz tasviri yapımından başvuranlar eserlerinden en az 5 orijinal örneği kurula göstermekle,

e)      Geleneksel Tiyatro Sanatı ve sanatçıları kukla, karagöz, ortaoyunu ya da köy seyirlik oyunu alanından başvuranlar ekipmanlarını yanlarında getirmekle,

f)       Âşık, Ozan ve Zâkirler enstrümanlarını yanlarında getirmekle,

g)      Çalgı yapımcılığından başvuranlar eserlerinden en az bir örnek getirmekle

               yükümlüdürler.

(2) Bu Yönergenin 7 nci maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında bulunanlar için bu hüküm uygulanmaz.

(3) Değerlendirme, sesli ve görüntülü olarak kaydedilir. Kaydedilen belgeler Halk Kültür Bilgi ve Belge Merkezinde CD/DVD olarak muhafaza edilir.

(4) Değerlendirmesonucunda Kurul tarafından yetersiz bulunanlar, en az iki yıl süreyle yeniden değerlendirmeye alınmazlar.

(5) Genel Müdürlük, somut olmayan kültürel miras taşıyıcısı olarak başvurmuş kişiler hakkında, ilgili sivil toplum kuruluşları ile kurum ve kuruluşlardan görüş isteyebilir.

Değerlendirme sonuçlarının duyurulması

      MADDE 11- (1)  Değerlendirme sonuçları, ilgililere yazılı olarak bildirilir. Ayrıca somut olmayan kültürel miras taşıyıcısı olarak Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezine kaydedilmeye hak kazananlar Bakanlık internet sitesinde ilan edilir.

Sanatçı tanıtma kartı ve kayıt işlemleri

      MADDE 12-(1) Kurul tarafından yeterli görülen somut olmayan kültürel miras taşıyıcılarının kayıt işlemleri, ilgili şube müdürlüklerince gerçekleştirilir. Kaydı yapılanlara “Sanatçı Tanıtma Kartı” düzenlenir ve ilgililere gönderilir.

(2) Somut olmayan kültürel miras taşıyıcısına ait bilgi ve belgeler, Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezi’nde muhafaza edilir.

ALTINCI BÖLÜM

Kazanılmış Haklar, İtiraz Hakkı, Değerlendirmeye Katılmama ve Kayıt İşleminin İptali

Kazanılmış haklar

      MADDE 13- (1) Bu Yönerge yürürlüğe girmeden önce Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezi’ne kaydedilen halk âşıkları-ozanları, mahalli sanatçılar, geleneksel el sanatı ve Türk süsleme sanatları sanatkârları, yeniden değerlendirilmeye tabi tutulmaksızın, “Somut Olmayan Kültürel Miras Taşıyıcısı” olarak Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezi’ne kaydedilmiş sayılır. 

İtiraz hakkı

      MADDE 14- (1) Değerlendirme sonucunda yetersiz görülenler, sonuçların Genel Müdürlük internet sayfasında ilan edildiği tarihten itibaren en geç on gün içerisinde itiraz için Genel Müdürlüğe yazılı olarak başvurabilirler.

 (2) İtirazlar, itiraz edilen kurul toplantısında kaydedilen bilgi ve belgeler üzerinden, ilgili alanda toplanacak ilk kurulda,  değerlendirilir; değerlendirme sonucu itiraz sahibine yazılı olarak bildirilir.

Değerlendirmeye katılmama

      MADDE 15- (1) Başvuru sahibi, davet edildiği halde Kurula katılmaz ise, belgeleri iade edilir. Bu kişiler Kurula tekrar katılmak için müracaatlarını yenilemek zorundadır.

Kayıt işleminin iptali

      MADDE 16- (1) Halk Kültürü Bilgi ve Belge Merkezi’ne somut olmayan kültürel miras taşıyıcısı olarak kaydedilenlerin aşağıdaki durumlarda kayıtları silinir:

a)      Başvuru sırasında verilen bilgi veya belgelerin gerçeğe aykırı olduğunun anlaşılması,

b)      İlgilinin Kurul toplantısı esnasındaki beyanının gerçeğe aykırı olduğunun anlaşılması,

c)      Sahip olunan Sanatçı Tanıtma Kartının amacı dışında kullanılması.

(2) Kaydın silinmesine ilişkin durum ilgiliye bildirilir. Kayıt işlemi iptal edilenler herhangi bir hak talebinde bulunamazlar.

YEDİNCİ BÖLÜM

Yürürlükten kaldırılan yönerge, Yürürlük ve Yürütme

Yürürlükten kaldırılan yönerge

      MADDE 17- 14.05.2009 tarih ve 94626 sayılı Bakan Onayı ile yürürlüğe girenSomut Olmayan Kültürel Miras Taşıyıcılarının Tespit ve Kayıt İşlemleri Hakkında Yönerge” yürürlükten kaldırılmıştır

Yürürlük

      MADDE 18- (1)Bu Yönerge onaylandığı tarihten itibaren yürürlüğe girer.

Yürütme

      MADDE 19- (1) Bu Yönerge hükümlerini Kültür ve Turizm Bakanı yürütür.

 

MÜRACAAT FORMU EK-1

BİLGİ FORMU EK-2

İZİN BEYANI EK-3






Bakanlık Ana Sayfa | Bakanlık Birimleri | Kültür ve Turizm Bakanlığı Etik Komisyonu | Webmail | Personel Sorgulama

Bu site Kültür ve Turizm Bakanlığı Bilgi Sistemleri Daire Başkanlığı tarafından hazırlanmıştır.